สากัจฉาธรรม - ทายาทโดยธรรม

  • ความตาย กับ ความเศร้าเป็นคนละเรื่องกัน
  • ความหมายของ “ทายาทโดยธรรม มิใช่อามิสทายาท”

 

คำถาม-๑: ในเรื่องที่ประชาชนชาวไทยไม่ต้องการให้ถวายเพลิงพระบรมศพของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช เพราะต้องการเก็บไว้ให้ชาวโลกได้เคารพ กราบไหว้ จากการที่ท่านเป็นพระมหากษัตริย์ที่ดีพร้อมด้วยกิริยา มารยาท กตัญญูต่อผู้ที่ควรทำ อดทน ขยัน มีคุณูปการ เป็นหนึ่งเดียวในโลก เห็นสมควรแล้วที่ไม่ควรถวายเพลิงพระบรมศพน่าจะเก็บพระสรีระไว้มากกว่าการเก็บขี้เถ้าจะเหมาะสมกว่า ขอกราบเรียนถามพระอาจารย์ว่าคิดเห็นอย่างไร

 

คำตอบ-๑: พิธีการถวายพระเพลิงพระศพถือว่าเป็นประเพณีเพื่อส่งเสด็จพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดชสู่สวรรคาลัย แต่ความตายหรือไฟไม่อาจพลัดพรากหรือสามารถทำลายความดีในบุคคลใดบุคคลหนึ่งที่ได้กระทำไว้แล้ว เพราะสิ่งดีงามหรือผลงานต่างๆของท่านยังอยู่ มิได้สูญหายไปไหน

เปรียบได้กับเหตุการณ์การปรินิพพานของท่านพระสารีบุตร นำมาซึ่งความเศร้าโศกเสียใจ ระคนตกใจของพระอานนท์ พระพุทธเจ้าจึงทรงเตือนสติโดยการตรัสว่า เพราะเราไม่มีความผัดเพี้ยนกับมัจจุมารกล่าวคือ ไม่สามารถต่อรองกับความตายได้ ด้วยเสนาของมัจจุหรือเสนาแห่งความตายมีมาก เช่น อุบัติเหตุ โรคภัยไข้เจ็บ เป็นต้น แต่ความดีความงาม กองศีล กองสมาธิ กองปัญญา วิมุตติของพระสารีบุตรมิได้สูญหายไปไหน ประเด็นสำคัญอยู่ที่การที่เราเสียใจนั่นก็เพราะว่าการพลัดพรากจากของรัก ของชอบใจเป็นทุกข์ เพราะฉะนั้นจะเห็นว่าความตายกับความเศร้าเป็นคนละเรื่องกัน

ร่างกายของเราประกอบด้วยธาตุสี่ก็จริง แต่ตัวบุคคลไม่ได้อยู่แค่ธาตุสี่ เราควรจะมองไปที่คุณงามความดี การกระทำทางกาย วาจา และใจในขณะที่พระองค์ยังทรงพระชนม์ชีพอยู่ โดยการระลึกถึงท่านโดยเอาความดีต่างๆมาทรงไว้ในใจของเรา และสามารถระลึกถึงความดีงามเหล่านี้ได้ทั้งก่อนและหลังการสวรรคต ทำความดีตั้งมั่นได้อย่างต่อเนื่อง เจริญรอยตามเบื้องพระยุคลบาทในการประพฤติปฏิบัติความดีในรูปแบบต่างๆ

หากเปรียบคำสอนของพระพุทธเจ้าเป็นมรดกแล้ว พวกเราควรจะรับมรดกโดยธรรม เป็นทายาทโดยธรรม “เป็นธรรมทายาท มิใช่อามิสทายาท” ซึ่งหมายถึงว่า สามารถประพฤติปฏิบัติ ทำแต่คุณงามความดีได้ตลอด เปลี่ยนแปลงได้อย่างดีเยี่ยม ดำเนินชีวิตต่อไปอย่างมีสติสัมปชัญญะ เห็นสิ่งเหล่านี้เป็นของไม่เที่ยง เป็นเรื่องธรรมดาของชีวิต

 

ตอบคำถาม: คุณคนไทย

พระสูตร / เรื่องที่เกี่ยวข้อง

ฟัง "สากัจฉาธรรม - ถวายความอาลัย โดยการทรงไว้ซึ่งความดี" ออกอากาศทาง FM92.5 เมื่อวันที่ ๑๖ ตุลาคม พ.ศ. ๒๕๕๙

ฟัง "สังขารทั้งหลายเป็นสิ่งที่หวังอะไรไม่ได้" ออกอากาศทาง FM92.5 เมื่อวันที่ ๑๘ ตุลาคม พ.ศ. ๒๕๕๙

ฟัง "สากัจฉาธรรม - เปลี่ยนจากคิดถึงเป็นระลึกถึง" ออกอากาศทาง FM92.5 เมื่อวันที่ ๒๒ ตุลาคม พ.ศ. ๒๕๕๙

ฟัง "สากัจฉาธรรม-โศกคลายด้วยสติพละ" ออกอากาศทาง FM92.5 เมื่อวันที่ ๒๓ ตุลาคม พ.ศ. ๒๕๕๙

ฟัง "สากัจฉาธรรม – เมตตาใต้สภาวะกดดัน" ออกอากาศทาง FM92.5 เมื่อวันที่ ๒๙ ตุลาคม พ.ศ. ๒๕๕๙

ฟัง "ธรรมทายาทต้องมี รตน สาม" ออกอากาศทาง FM92.5 เมื่อวันที่ ๒๙ พฤศจิกายน พ.ศ. ๒๕๕๙

ฟัง "คำพุทธ-ธรรมทายาทสูตร" ออกอากาศทาง FM92.5 เมื่อวันที่ ๒๘ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๕๕๘

ฟัง "พึงเป็นธรรมทายาท" ออกอากาศทาง FM92.5 เมื่อวันที่ ๒๙ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๕๕๘

ฟัง "ตอบคำถาม-เอาพระพุทธ พระธรรม พระสงฆ์ เป็นที่พึ่งแล้ว เห็นอริยสัจ ๔ ด้วยปัญญา" ออกอากาศทาง FM92.5 เมื่อวันที่ ๑๕ กรกฎาคม พ.ศ. ๒๕๕๘

อ่าน "จุนทสูตร ว่าด้วยการปรินิพพานของพระสารีบุตร" เล่มที่ ๑๙ พระสุตตันตปิฎก เล่มที่ ๑๑ สังยุตตนิกาย มหาวารวรรค