ไม่พ่ายแพ้ต่อกิเลส เพราะถูกต้องธรรมด้วยปัญญา

S10E21

Time index

[02:57] อินทรีย์ห้ามีลักษณะการไหลไปตามลำดับแห่งธรรม จำเป็นหรือไม่ที่ปัญญินทรีย์จะเต็มบริบูรณ์ถึงพร้อม ต้องไล่เลียงจากการที่สัทธินทรีย์ วิริยินทรีย์ สตินทรีย์ และสมาธินทรีย์ถึงพร้อมก่อน

[06:27] ในธรรมทั้งหลายมีปัญญาเป็นอันดับสูงสุด

[15:21] เหตุผลที่พุทธศาสนาสอนให้คนไม่ควรมีอัตตา พร้อมทั้งวิธีหรือขั้นตอนในการลดละอัตตา และการป้องกันไม่ให้อัตตาเข้ามามีอํานาจในชีวิต

[17:04] วิริยะหรือความเพียร เป็นคนละเรื่องกับตัณหาหรือความทะยานอยาก

[18:24] คนเรามักจะมีความเห็นแล่นดิ่งไปสุดโต่งสองด้านคือ ความเห็นว่าสิ่งทั้งปวงมีอยู่(อัตถิตา) หรือความเห็นว่าสิ่งทั้งปวงไม่มีอยู่(นัตถิตา) 

[22:13] สิ่งที่พระพุทธเจ้าทรงสอนคือ "อนัตตา"

[27:04] วิธีหรือขั้นตอนในการลดละอัตตาคือ การปฏิบัติตามหลักอริยมรรคมีองค์แปด

[42:47] การบรรลุนิพพานของศาสนาพุทธคือ การไม่มีอวิชชา(ความไม่เข้าใจธรรมชาติของโลก) ใช่หรือไม่ หากเราเข้าใจธรรมชาติของโลก(ไตรลักษณ์) เราจะบรรลุได้หรือไม่

[46:14] อริยสัจสี่ (Nobel truths) มีความเกี่ยวข้องกับไตรลักษณ์ใช่หรือไม่

[52:37] การดับทุกข์ในอริยสัจสี่(มรรค) กับ การดับอวิชชา คืออันเดียวกันใช่หรือไม่

[54:33] พระพุทธเจ้าค้นพบหลักอะไรเป็นอันดับแรก คือไตรลักษณ์ใช่หรือไม่

อินทรีย์ห้ามีลักษณะการไหลไปตามลำดับแห่งธรรม โดยการเริ่มจาก ศรัทธา ซึ่งหมายถึงการทำจริง แน่วแน่จริง มีความเชื่อ ความลงใจ ความมั่นใจจนเกิดเป็นศรัทธาขึ้นมาได้ และถือว่าเป็นกำลังใจสำคัญในการปฏิบัติ การมีศรัทธาในพระพุทธ พระธรรม พระสงฆ์จนเกิดเป็นวิริยะ(มีความเพียรที่เหมาะสม) จะส่งผลให้เกิดเป็นสติ(การระลึกได้ที่ถูกต้อง) เมื่อตั้งสติได้อย่างมั่นคงจะทำให้จิตเป็นสมาธิ(จิตมีอารมณ์เป็นอันเดียว) และเกิดเป็นปัญญา(เห็นตามความเป็นจริง) ในที่สุด

เมื่อเริ่มต้นการปฏิบัติจากจุดเล็กๆโดยมีปัญญาเป็นยอดที่ผ่องใส หากพัฒนาต่อๆไป จนปัญญากว้างขวางขึ้น แข็งแรงขึ้น เข้มแข็งขึ้น ก็จะส่งเสริมให้ฐานอื่นๆมั่นคงมากยิ่งขึ้นตามลำดับเช่นกัน ซึ่งจะเห็นได้ว่า ปัญญาก็ยังเป็นยอดอยู่เหมือนเดิม และหากปัญญามีความบริสุทธิ์ บริบูรณ์สิ้นเชิงแล้ว จะทำให้ละราคะ โทสะ โมหะ และอวิชชาลงได้

หลักธรรมที่พระพุทธเจ้าทรงค้นพบเป็นอันดับแรกคือ "ฉันทะ" เป็นการที่มีความพอใจที่จะทำ ที่จะค้นหานิยาม ความหมาย และรายละเอียดของอริยสัจสี่ ดังที่พระอานนท์ได้เคยกล่าวไว้ว่า "เป็นลักษณะของการเจริญฉันทะเพื่อละฉันทะ" ด้วยการเจริญมรรคแปด เร่งทำความเพียร ปฏิบัติไปตามลำดับขั้น และในขณะเดียวกันก็ทำให้ฉันทะลดลงไปเรื่อยๆ เกิดเป็นสัมมาวายามะเพิ่มมากขึ้น แต่ตัณหาจะลดน้อยลง จนสามารถดับกิเลสได้หมดในที่สุด

หนึ่งในคำสอนของพระพุทธเจ้าที่เป็นมัชฌิมาปฏิปทาหรือทางสายกลาง ซึ่งเป็นความเห็นที่ไม่แล่นดิ่งไปสุดโต่งสองด้านคือ "อนัตตา" กล่าวถึงสิ่งที่ต้องอาศัยเหตุ อาศัยปัจจัยจึงเกิดขึ้น หากเหตุปัจจัยดับลง ความมีอยู่เป็นอยู่ก็จะดับไปด้วย อันประกอบด้วย สัมมาทิฏฐิ สัมมาสังกัปปะ สัมมาวาจา สัมมากัมมันตะ สัมมาอาชีวะ สัมมาวายามะ สัมมาสติ และสัมมาสมาธิ

ดังนั้นการปฏิบัติตามหลักอริยมรรคมีองค์แปด จะทำให้ลด ละ อุปาทานความยึดถือได้เป็นลำดับ สามารถกำจัดความเห็นที่แล่นดิ่งไปสุดโต่งสองด้าน

ทุกข์ต้องกำหนดรู้ สมุทัยต้องละ

นิโรธต้องทำให้แจ้ง มรรคต้องทำให้เจริญ

96
1
นาทีในการอ่าน