สี่สังเวชนียสถาน

HIGHLIGHTS:

  • รายละเอียด ความสำคัญ และเงื่อนไขของการไปเยือนสี่สังเวชนียสถาน

บทคัดย่อ

พระพุทธเจ้าในขณะที่กำลังประทับสีหไสยาสน์คืนก่อนการปรินิพพาน ได้ทรงตรัสกับพระอานนท์เกี่ยวกับสถานที่ 4 ตำบลว่า เป็นสถานที่ที่ควรจะดู ควรจะได้เห็น ควรจะเกิดสังเวช และความสลดใจเพื่อกระตุ้นเตือนจิตใจให้คิดกระทำแต่สิ่งดีงามแก่กุลบุตรกุลธิดาผู้มีศรัทธา อันได้แก่

  1. สถานที่พระพุทธเจ้าประสูติจากพระครรภ์มารดา ที่ตำบลหนึ่งคือ อุทยานลุมพินี
  2. สถานที่พระพุทธเจ้าตรัสรู้พระอนุตรสัมมาสัมโพธิญาณ ที่ตำบลหนึ่งคือ ควงไม้โพธิ์ พุทธคยา
  3. สถานที่พระพุทธเจ้าแสดงปฐมเทศนาให้พระอนุตรธัมมจักเป็นไป ที่ตำบลหนึ่งคือ ป่าอิสิปตนมฤคทายวัน แขวงเมืองพาราณสี (ปัจจุบันเรียกว่า สารนาถ)
  4. สถานที่พระพุทธเจ้าเสด็จดับขันธปรินิพพานแล้วด้วยอนุปาทิเสสนิพพานธาตุ ที่ตำบลหนึ่งคือ สาลวโนทยาน เมืองกุสินารา (ปัจจุบันเรียกว่า กาเซีย)

เงื่อนไขที่สำคัญของการที่จะไปเยือนสี่สังเวชนียสถาน ต้องเริ่มจากการมีจิตที่เป็นกุศลธรรมมุ่งไปสู่ซึ่งมีผลมาจาก

  • การมีศรัทธาในจิตที่เต็มเปี่ยม อย่างมีเหตุผลและมั่นใจในพุทโธ ธัมโม สังโฆ
  • การได้ไปเห็นสถานที่จริง ที่เป็นหลักฐานทางประวัติศาสตร์และทางโบราณคดี
  • การเกิดความสลดสังเวชใจคือ ความตื่นเต้น ความกระตือรือร้นที่ต้องการจะปฏิบัติในสิ่งใดสิ่งหนึ่งให้กุศลธรรมเกิดขึ้น

อย่างไรก็ตาม เราอาจจะพบความแตกต่างในหลายๆด้านระหว่างประเทศอินเดียกับประเทศไทย เช่น วัฒนธรรม การเมือง ความเป็นอยู่ ระบบสาธารณูปโภค การจราจร เป็นต้น ซึ่งอาจจะเป็นปัจจัยที่ทำให้เกิดความขัดเคืองใจ ไม่พอใจ และศรัทธาเสื่อมถอยลงได้ ดังนั้นเราต้องพึงระวัง มีความอดทน พิจารณาด้วยปัญญา และทำในใจโดยแยบคาย เพื่อให้ศรัทธาตั้งอยู่ได้พร้อมกับความตั้งใจที่จะปฏิบัติให้กุศลธรรมเกิดขึ้นได้ เพราะทั้งศรัทธาและปัญญาจะเป็นตัวช่วยสนับสนุนซึ่งกันและกันให้เกิดมีมากขึ้น ละเอียดขึ้น ทำให้เราเห็นตามที่เป็นจริง เกิดความสังเวชใจ และมีการปฏิบัติธรรมที่ละเอียดมากขึ้น ที่ดียิ่งๆขึ้นไป

พระสูตร / เรื่องที่เกี่ยวข้อง