สมาธิอันมีคุณไม่มีประมาณ

"ภิกษุทั้งหลายพวกเธอจงเจริญสมาธิ มีคุณอันไม่มีประมาณ เป็นผู้มีปัญญารักษาตัว มีสติเฉพาะหน้าอยู่เถิด ก็เมื่อเธอเจริญสมาธิ มีคุณอันไม่มีประมาณ เป็นผู้มีปัญญารักษาตัวมีสติเฉพาะหน้าอยู่แล้ว ญาณคือความรู้ ๕ ประการเหล่านี้ย่อมเกิดขึ้นเฉพาะตนนั่นเทียว ๕ ประการคือ

  1. ญาณคือความรู้ย่อมเกิดขึ้นเฉพาะตนนั่นเทียวว่า สมาธินี้ให้เกิดสุขในปัจจุบันด้วยมีสุขเป็นวิบากต่อไปด้วย
  2. ญาณคือความรู้ย่อมเกิดขึ้นเฉพาะตนนั่นเทียวว่า สมาธินี้เป็นธรรมอันประเสริฐ ปราศจากอามิส
  3. ญาณคือความรู้ย่อมเกิดขึ้นเฉพาะตนนั่นเทียวว่า คนชั่วคนถ่อยเสพไม่ได้
  4. ญาณคือความรู้ย่อมเกิดขึ้นเฉพาะตนนั่นเทียวว่า สมาธินี้ระงับประณีตได้แล้วด้วยความสงบระงับ ถึงทับแล้วด้วยความที่จิตเป็นธรรมอันเอก ไม่ใช่บรรลุได้เพราะการข่มขี่และการห้ามการปรุงแต่ง
  5. ญาณคือสมาธิย่อมเกิดขึ้นเฉพาะตนนั่นเทียวดังนี้ว่า เรามีสติเข้าถึงสมาธินี้ มีสติออกจากสมาธินี้ พวกเธอจงเจริญสมาธิมีคุณอันไม่มีประมาณ

พวกเธอจงเจริญสมาธิ มีคุณอันไม่มีประมาณ เป็นผู้มีปัญญารักษาตัว มีสติเฉพาะหน้า เมื่อเธอเจริญสมาธิมีคุณอันไม่มีประมาณ เป็นผู้มีปัญญารักษาตัว มีสติอยู่เฉพาะหน้าแล้ว ญาณคือความรู้ ๕ ประการเหล่านี้ ย่อมเกิดขึ้นเฉพาะตนนั่นเทียว อย่างนี้แหละ"

"...สัญญาไม่ใช่ญาณ...ทำสัญญาให้เกิดญาณได้หรือไม่...เมื่อมีญาณสมาธิก็จะเกิดญาณคือความรู้ความเข้าใจได้...สมาธิอันมีคุณไม่มีประมาณ"